Màu nước ao nuôi tôm là một trong những yếu tố cực kì quan trọng trong ao nuôi tôm. Chính vì thế mà người nuôi hay nói với nhau nuôi tôm là nuôi nước, đủ thấy được tầm quan trọng của việc kiểm soát và xử lý nước nuôi tôm.
Trong các biện pháp để kiểm soát và xử lý nước nuôi tôm, ngoài việc sử dụng các công cụ, thiết bị để đo đạc và kiểm tra các thông số môi trường nuôi thì việc quan sát màu nước ao ao nuôi tôm là một trong phương pháp kiểm soát môi trường hiệu quả nhất.
Vậy màu nước ao nuôi tôm là gì? Có tổng cộng bao nhiêu loại màu sắc trong ao nuôi tôm? Mỗi loại màu sắc sẽ phản ánh điều gì? Và màu nước ao nuôi tôm như thế nào là tốt nhất? Cùng tìm hiểu thông qua bài viết này nhé.
1. Màu nước ao nuôi tôm là gì?
Màu nước ao nuôi tôm là màu sắc (hay còn được xem là trạng thái) được thể hiện trên bề mặt môi trường nước ao nuôi. Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến sự thể hiện và thay đổi màu sắc của ao nuôi tôm.
Màu nước ao nuôi tôm thường là màu sắc của các loại vi khuẩn, vi tảo hoặc các loại chất hóa học khác. Việc quan sát màu nước của ao nuôi có thể giúp người nuôi đánh giá được tình trạng đang diễn biến dưới ao nuôi, từ đó có những phương án kiểm soát và xử lý môi trường ao nuôi kịp thời.
2. Tổng hợp 8 loại màu nước phổ biến nhất trong ao nuôi tôm
Màu nước trong ao nuôi tôm thì có khá nhiều loại, nhưng tổng hợp chung thì có 8 loại màu nước phổ biến nhất:
Tổng hợp 8 loại màu nước phổ biến nhất trong ao nuôi tôm, gồm:
- 1. Màu xanh nhạt như xanh đọt chuối non.
- 2. Màu vàng nâu như màu nước trà (màu nâu trà) hoặc có màu vàng nâu hơi xanh như màu vỏ đậu.
- 3. Màu xanh đậm hay xanh rêu.
- 4. Màu vàng cam như màu của gỉ sắt.
- 5. Màu đỏ gạch.
- 6. Màu nâu đen.
- 7. “Màu” nước đục.
- 8. “Màu” nước trong.
2.1. Màu nước tốt
2.1.1. Màu xanh nhạt như xanh đọt chuối non hay xanh vỏ đậu
Khi trong ao nuôi tôm có sự phát triển mạnh mẽ của tảo lục (Chlorophyta) thì màu nước ao nuôi tôm sẽ có xu hướng chuyển qua màu xanh nhạt như xanh đọt chuối non hay xanh vỏ đậu. Đây là một trong những loại màu nước tốt dành cho việc nuôi trồng thủy sản.
Tảo lục là một loài tảo lợi cho thủy sản, loài tảo này thường có sự phát triển khá mạnh trong môi trường nước ngọt hoặc nước lợ nhạt (< 10‰). Ngoài việc là một chất dinh dưỡng rất có lợi cho tôm, tảo lục còn giúp ổn định môi trường nước ao nuôi như giúp hấp thu các mùn bã hữu cơ dư thừa, giúp giảm khí độc và ổn định các thông số lý – hóa trong ao.
Nước ao nuôi tôm có màu xanh nhạt do tảo lục (Chlorophyta)
2.1.2. Màu vàng nâu như màu nước trà (màu nâu trà) hoặc có màu vàng nâu hơi xanh như màu vỏ đậu
Quan sát bằng mắt thường có thể thấy nếu trong ao nuôi có sự xuất hiện và chiếm ưu thế của tảo khuê (tảo silic), nước ao nuôi sẽ có màu vàng nâu hoặc màu vàng lục. Người nuôi thường hay gọi màu nước này là màu trà, hoặc màu xanh vỏ đậu, đây là màu nước mà người nuôi thích nhất.
Nước ao nuôi có tảo khuê sẽ có xu hướng chuyển sang màu vàng nâu hoặc vàng đục (Nguồn: aquamina)
Tảo khuê hay còn gọi là tảo cát, tảo silic, là một vi tảo quang hợp được tìm thấy trong hầu hết các điều kiện môi trường nước. Cũng như tảo lục, tảo khuê có rất nhiều lợi ích cho ao nuôi tôm. Một số lợi ích có thể kể đến như:
- Là chất dinh dưỡng rất tốt cho thủy sản.
- Giúp hạn chế tình trạng tôm ăn thịt đồng loại.
- Hấp thu khí độc, kiểm soát chất lượng nước.
- Cạnh tranh và làm giảm quần thể vi khuẩn gây bệnh.
Nước ao nuôi tôm có màu nâu vỏ đậu (màu nâu trà) do tảo khuê (tảo silic)
2.2. Màu nước không tốt
2.2.1. Màu xanh đậm hay xanh rêu
Màu nước ao có màu xanh đậm hay xanh rêu thường là do sự bùng phát mạnh mẽ của tảo lam hay vi khuẩn lam (Cyanophyta). Tảo lam từ lâu đã là vấn đề khiến người nuôi tôm luôn trăn trở vì những tác hại nguy hiểm trong ao nuôi khi gặp phải.
Nước ao nuôi tôm có màu xanh đậm do tảo tam hay vi khuẩn lam (Cyanobacteria)
Do tốc độ phát triển của tảo lam nhanh hơn của tôm rất nhiều nên lượng oxy trong ao nuôi tôm sẽ nhanh chóng bị sụt giảm, dẫn đến tình trạng thiếu hụt oxy. Ngoài ra sự phát triển quá mức của tảo lam dẫn đến việc tích tụ chất hữu cơ ở đáy ao và làm giảm nồng độ oxy nghiêm trọng khi tảo chết hàng loạt. Điều này có thể dẫn đến sự tích tụ các hợp chất độc hại như amoniac (khí độc NH3), nitrit (khí độc NO2) và hydro sunfua (khí độc H2S).
Bên cạnh đó, tảo lam còn có khả năng tiết ra các loại độc tố rất nguy hiểm, thậm chí có thể dẫn đến việc làm chết tôm hàng loạt.
2.2.2. Màu vàng cam như màu của gỉ sắt
Ao nuôi tôm có màu vàng cam tương tự như màu của gỉ sắt là do các ao nuôi bị nhiễm phèn, chủ yếu là phèn sắt. Màu cam là do đất phèn tiềm tàng (FeS2) bị ôxy hóa tạo thành các váng sắt. Với thổ nhưỡng ở nước ta thì việc ao nuôi bị nhiễm phèn là khá phổ biến.
Nước ao nuôi tôm có màu vàng cam như màu của gỉ sắt do bị nhiễm phèn sắt (FeS2)
Ao bị nhiễm phèn thường rất khó để xử lý triệt để. Nếu xử lý phèn trong ao nuôi bằng phương pháp thông thường phèn sẽ không hết mà chỉ lắng tụ đáy ao và có thể xuất hiện trở lại.
Ao nuôi bị nhiễm phèn sẽ gây ra một số hậu quả nghiêm trọng như tôm không thể lột xác hoặc lột xác không hoàn toàn, tôm bị mềm vỏ, tôm chậm lớn và có màu sắc kém, khó gây màu nước, …
2.2.3. Màu đỏ gạch
Quan sát bằng mắt thường có thể thấy khi tảo xuất hiện Tảo giáp (Pyrrophyta) trong nước ao nuôi sẽ có xu hướng chuyển sang màu đỏ gạch (nên nhiều người hay gọi tảo giáp là tảo đỏ) kèm theo sự chênh lệch pH giữa ngày và đêm rất lớn.
Nước ao nuôi tôm có màu đỏ gạch do Tảo giáp (Pyrrophyta)
Tảo giáp khi phát triển mạnh gây hiện tượng “hồng triều” hay thuỷ triều đỏ (Khi gia tăng mật độ tế bào từ 1 – 20 triệu tế bào/lit, làm thay đổi màu của nước biển, đại dương như làm nước có màu đỏ.Tác hại của hiện tượng “hồng triều” làm kìm hãm sự sinh trưởng, phát triển hoặc gây chết cho các thuỷ sinh vật khác trong vùng nước.
2.2.4. Màu nâu đen
Màu nước ao nuôi tôm bị nâu đen thường là do trong nước chứa nhiều vật chất hữu cơ từ thức ăn dư thừa, phân tôm, mùn bã hữu cơ, xác tôm, vỏ tôm, xác tảo tàn, …
Nước ao có màu nâu đen do tồn dư của các vật chất hữu cơ
Màu nước này thường được thấy ở các ao nuôi không được trang bị hệ thống cấp thoát nước không được đầy đủ, hoặc hệ thống lọc, lắng và xử lý nước không được tốt. Bên cạnh đó việc quản lý môi trường kém, kiểm soát thức ăn không hiệu quả trong quá trình nuôi cũng làm cho màu nước bị nâu đen.
2.2.5. “Màu” nước đục
Nước đục không hẳn là một loại màu sắc, chính xác thì đó là một trang thái của nước ao nuôi tôm. Để cho dễ hình dung, xin được phép gọi là “màu” nước đục.
“Màu” nước đục chủ yếu là do các hoạt động mạnh mẽ của tôm làm quậy nước. Ngoài ra, “màu” nước đục cũng phần lớn là do chứa nhiều hạt keo đất từ mưa trôi trên bờ xuống ao.
“Màu” nước đục do chứa nhiều hạt keo đất
2.2.6. “Màu” nước trong
Tương tự như nước đục, nước trong không hẳn là một loại màu sắc, chính xác thì đó là một trang thái của nước ao nuôi tôm. Để cho dễ hình dung, xin được phép gọi là “màu” nước trong.
Có nhiều nguyên nhân làm cho nước ao bị trong, có thể kể đến như:
- Do ao nghèo dinh dưỡng thiếu muối khoáng (N, P, K,…).
- Sử dụng hoá chất diệt tảo.
- Thời tiết âm u mưa nhiều.
- Thay nước nhiều.
- Hàm lượng CO2 vào ban ngày và O2 vào ban đêm thấp.
Nước ao nuôi tôm trong thấy đáy
Nước trong quá sẽ gây mất khả năng che phủ ánh sáng chiếu xuống đáy ao làm rong đáy phát triển, ảnh hưởng đến hoạt động di chuyển bắt mồi của tôm, làm biến động các yếu tố thủy lý hóa trong môi trường nước ao nuôi tôm.
Thông tin chi tiết vui lòng liên hệ:
Hotline/Zalo: 08888 3 15 17 | Email: labvn.net@gmail.com
LabVN - Chuyên vật tư, dịch vụ và vi sinh thủy sản
